24Nisan2018

YAZARLAR TİMUR B. DAVLETOV Güney Sibirya’da Şamanizmin Diğer Dinler ile İlişkisi Üzerine: Hakas Türkleri Örneği - Sayfa 7

Güney Sibirya’da Şamanizmin Diğer Dinler ile İlişkisi Üzerine: Hakas Türkleri Örneği - Sayfa 7

FacebookTwitterGoogle bookmarkMyspace bookmarkDel.icio.usDigg
Kullanıcı Değerlendirmesi: / 1
ZayıfEn iyi 
Makale İçeriği
Güney Sibirya’da Şamanizmin Diğer Dinler ile İlişkisi Üzerine: Hakas Türkleri Örneği
Sayfa 2
Sayfa 3
Sayfa 4
Sayfa 5
Sayfa 6
Sayfa 7
Tüm Sayfalar

Dipnotlar:

(1) Mezopotamya bölgesinde III. yüzyılda, sonradan öldürülen Mani tarafından oluşturulan bu din İran’da güçlüydü ve daha sonra VIII-X. yüzyıllarda Uygur Türkleri döneminde Orta Asya’yı geçip Güney Sibirya’ya ulaştı. Bakınız:  Kyzlasov, L.R. (Ed.) “Istoria Khakasii s drevneishikh vremen do 1917 goda”, Moskova, 1993, s. 108-113; Avcıoğlu, Doğan “Türklerin Tarihi”, Cilt III, İstanbul, 1980, s. 1127; Aydın, Erdoğan “Nasıl Müslüman Olduk?”, Ankara, 1996, s. 177.

(2) Belki dinler içinde çeşitli alt söylemler, her toplumun daha etkili olan somut geleneksel kültürünün sonuçlarıdır.

(3) Bu konu hakkında daha fazla detay için bkz: Davletov, Timour, “Dinlerin İlişkisi Işığında Sibirya Hakas Türklerinin Geçmişteki ve Bugünkü Dini Hayatı” Mersin'de Türk Dünyası Manevi Merkezleri Uluslararası Kongresinde sunulan bildiri, (23-27 Eylül 2002).

(4) Bkz: Mutlu, Erol “İletişim Sözlüğü”, Ankara, 1998, s. 92-93, 160-163.

(5) “Hakas” etnik adı, Tang hanedanı döneminde Çincede “Kırgız”ın bir uyarlamasıdır.

(6) Tonyukuk, Bilge Tonyukuk olarak bilinen efsanevi eski bir Türk devlet adamının adıdır. (Tonyukuk [Donu kök-Gök donlu-Mavi Elbiseli] bilge bir kişi anlamında).

(7) Tonyukuk, Kök-Türk Hanlığı ordusunda bir lider ve deneyimli ve yetenekli diplomattı ve ülkesinde Budizmi yaymak isteyenlere şöyle cevap vermişti: “Budizm ve Taoizm fetihler ve savaşlar yapmaya engel olan iyi ve kötü kavramları insanlara öğretir. Tapınak yapımı, herhangi bir şeye bağlı olmamak gibi geleneğimizi engeller…” Bkz: Potapov, L.P. “Altayski Şamanism”, Moskova, 1991, s. 17; Anzhiganova, L.V. “Traditsionnoie mirovozrenie khakasov. Opyt rekonstruktsii” Abakan, 1997, s. 93.

Kaynakça:

1. Anzhiganova, Larissa “Sakralnie osnovania etnicheskoi kultury khakasov” Bkz: [http://www.gov.khakassia.ru/hist/index9.htm] Rusçadan İngilizceye çevirdiğim metni görmek için [http://www.turkleronline.com];

2. Anzhiganova, L.V. (1997) “Traditsionnoie mirovozrenie khakasov. Opyt rekonstruktsii” Abakan;

3. Avcıoğlu, Doğan (1980) “Türklerin Tarihi” [History of Turks], Cilt III, İstanbul, alıntı: Aydın, Erdoğan (1996) “Nasıl Müslüman Olduk?” [How We Become the Muslims?] Ankara;

4. Aydın, Erdoğan (1996) “Nasıl Müslüman Olduk?” (How We Have Become Muslims?) Ankara;

5. Butanaev, Viktor (1998) “Etnicheskaia kultura khakasov”, Abakan;

6. Davletov, Timour (2001) “Hakas Türklerinde Yıl Başı Bayramı” - Anayurttan Atayurda Türk Dünyası, üç aylık dergi, yıl: 9, sayı: 21, s. 42-51;

7. Davletov, Timour (2002b) “Hakas Türklerinin Geleneksel İnancı Kamlık (Şamanlık): Dünü ve Bugünü” - Anayurttan Atayurda Türk Dünyası, üç aylık dergi, (ISBN:1300-4999), yıl: 10, sayı: 22, s. 20-37;

8. Davletov, Timour (2002a) “Dinlerin İlişkisi Işığında Sibirya Hakas Türklerinin Geçmişteki ve Bugünkü Dini Hayatı” Mersin'de Türk Dünyası Manevi Merkezleri Uluslararası Kongresinde sunulan bildiri, Eylül 23-27;

9. Gökalp, Ziya (1990) “Türkçülüğün Esasları” (Ed.: Prof. Dr. Mehmet Kaplan) T.C. Kültür Bakanlığı Yayınları;

10. Gömeç, Saadettin (2002) “Tarihte ve Günümüzde Kırgız Türkleri” (Kyrgyz Turks in History and Present) Ankara;

11. Kyzlasov, L.R. (Ed.) (1993) “Istoria Khakasii s drevneishikh vremen do 1917 goda” , Moskova;

12. Martin, Gilbert (1976) “Atlas of Jewish History” Dorset Press, p.25 (alıntı: Akay, Aydın Safa [sonbahar 1999] “Kaybolmakta Olan Bir Türk Halkı: Karayimler”, KÖK Sosyal ve Stratejik Araştırmalar Dergisi, Cilt: I, sayı: 2, s. 203-213);

13. Mutlu, Erol (1998) “İletişim Sözlüğü”, Ankara;

14. Potapov, L.P. (1991) “Altayski Shamanism”, Moskova;

15. Tokarczyk, Andrzej “The Smallest Minority” s. 56 (alıntı: Akay, Aydın Safa [Sonbahar 1999] “Kaybolmakta Olan Bir Türk Halkı: Karayimler”, KÖK Sosyal ve Stratejik Araştırmalar Dergisi, Cilt: I, sayı: 2, s. 203-213);

16. Türk Dünyası, Anayurttan Atayurda, üç aylık dergi, (ISBN:1300-4999), yıl: 6, sayı: 15, 1998, s. 5-11.

Khakasscope: http://aronberk.livejournal.com/401.html



ARKEOGRAFYA websitesi; Arkeoloji, Sanat Tarihi, Tarih, Filoloji, Antropoloji, Paleontoloji, Mitoloji, Müze ve Arkeoteknik ile ilgili konularda yayın yapar.

ARKEOGRAFYA websitesi, Basın Meslek İlkelerine uymaya söz verir.

ARKEOGRAFYA  ©  Her hakkı saklıdır. Yazı ve fotoğraflar kaynak veya bağlantı verilmesi koşuluyla kullanılabilir.